Η ιστορία μιας φωτογραφίας

Τα χρόνια του Μεσοπολέμου σπάνια εμφανίζονταν στον Τύπο φωτογραφίες λογοτεχνών. Αυτό γινόταν συνήθως απ' αφορμή κάποια συνέντευξη, προνόμιο που είχαν αποκλειστικά οι λίγοι φτασμένοι λόγιοι.

Στον Καββαδία δόθηκε κάποτε μια τέτοια ευκαιρία, αλλά ατύχησε. Επανορθώνουμε σήμερα -ποτέ δεν είναι αργά- ύστερα από 67 χρόνια.

Ήταν χειμώνας του 1936, ο Καββαδίας, ξέμπαρκος στην Αθήνα, έμενε με την οικογένειά του στην οδό Κιμώλου 18, στην αρχή της Κυψέλης. Ενα μεσημέρι πέρασε από τα γραφεία του περιοδικού «Νεοελληνικά Γράμματα», στην Πατησίων 8. Ήθελε να συναντήσει τον φίλο του διευθυντή Δημήτρη Φωτιάδη, για να του δώσει προς δημοσίευση το ποίημα «Only mates secrificate», το γνωστό ως «Μαύρη Λίστα», ένα από τα ύστερα «Μαραμπού» της β' έκδοσης του 1947. Στα «Ν.Γ.» φιλοξενήθηκε στο τεύχος της 5ης Δεκεμβρίου 1936. Ο φίλος του, διευθυντής του περιοδικού, του ζήτησε να βγάλουν μαζί μια αναμνηστική φωτογραφία στον Κήπο του Μουσείου, δυο βήματα παρακάτω. Τη συνάντηση απαθανάτισε πλανόδιος φωτογράφος. Ο Δ. Φωτιάδης φύλαξε τη φωτογραφία στο γραφείο του κι όταν χρειάστηκε εικονογράφηση στη συνέντευξή του στον Γ. Περαστικό, φιλολογικό ψευδώνυμο του ποιητή Γιώργου Μυλωνογιάννη, την έδωσε στον τσιγκογράφο να γίνει κλισέ και να τυπωθεί στο κέντρο της σελίδας. Η φωτογραφία μπήκε στα «Ν.Γ.» αρ. 62 του 1938, στη σελίδα 12, μόνο με τον Δ. Φωτιάδη, εξαφανισμένο τον Ν. Καββαδία, και τη λεζάντα να περιγράφει την παρουσία και των δύο. Στο επόμενο τεύχος, σε σχόλιό τους, τα «Ν.Γ.», παίζοντας με το επάγγελμα του ναυτικού, απέδιδαν σε «αβαρίες» του τυπογραφείου τη «μαγική εικόνα» των δύο προσώπων που έγιναν ένα. Απέφυγαν να επανορθώσουν δημοσιεύοντας πλήρη την ακρωτηριασμένη φωτογραφία.

Τότε ο Καββαδίας ήταν ελάχιστα γνωστός, ενώ ο Φωτιάδης είχε κεντρική θέση στα γράμματα διευθύνοντας ένα σημαντικό λογοτεχνικό έντυπο. Ύστερα από πενήντα χρόνια ο Φωτιάδης έχει σχεδόν ξεχαστεί και ο ίδιος ξέχασε την αβλεψία εκείνη των «Ν.Γ.», γι' αυτό και στο βιβλίο των απομνημονευμάτων του τύπωσε ολόκληρη την επίμαχη φωτογραφία χωρίς να κάνει μνεία του περιστατικού.

Έτσι είδαμε επιτέλους τον 26χρονο Καββαδία προφίλ, φρεσκοκουρεμένο, με μαύρο κουστούμι, όρθιο, να διηγείται στον φίλο του ιστορίες από τις μακρινές θάλασσες.