Θέμα: Τεχνολογία
- Βλέπε και τα θέματα
Α'. Σχεδιάγραμμα
✍️ Θέμα: Στο πλαίσιο αφιερώματος του σχολικού σας περιοδικού στην τεχνολογία να γράψετε ένα άρθρο περίπου 500 λέξεων. Σ’ αυτό να αναφερθείτε στη σχέση των σύγχρονων νέων με τα τεχνολογικά μέσα, καθώς και στις προϋποθέσεις που απαιτούνται ώστε οι νέοι να αξιοποιούν την τεχνολογία προς όφελός τους. (2009 Ομογενών)
Πρόλογος
- Οι νέοι κάθε εποχής είναι ανέκαθεν δεκτικοί/ευεπίδεκτοι/ανοιχτοί στις εκάστοτε νέες τεχνολογίες…
Κυρίως Θέμα
Ε1. Σχέση σύγχρονων νέων με τεχνολογικά μέσα
- εξοικείωση
- γνώση, χρήση
- κατάχρηση, υπερβολή, εξάρτηση
- υποκατάσταση σχέσεων
Οι νέοι, από την πολύ μικρή τους ηλικία, έχουν μια μεγάλη εξοικείωση με την τεχνολογία. Σε αντίθεση με τους ανθρώπους κάποια ηλικίας, βλέπουμε ακόμα και μικρά παιδιά να χειρίζονται κινητά τηλέφωνα με πολύπλοκα μενού, τηλεοράσεις και γενικότερα κάθε τεχνολογικό μέσο, ακόμα και αυξημένης πολυπλοκότητας, όπως οι υπολογιστές, από τη μικρή τους ηλικία και με χαρακτηριστική ευκολία.
Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να εντάσσουν τη σύγχρονη τεχνολογία στην καθημερινή ζωή τους και πρακτική. Αντλούν πληροφορίες από ηλεκτρονικές εγκυκλοπαίδειες ή το διαδίκτυο, επικοινωνούν και συνεννοούνται με τους φίλους τους μέσω των δομών κοινωνικής δικτύωσης, διασκεδάζουν και ψυχαγωγούνται μέσα από ποικίλα τεχνολογικά «γκατζετάκια», που οι μεγαλύτεροι φοβικά αποφεύγουν.
Έτσι όμως οι νέοι οδηγούνται πολλές φορές στην υπερβολή και την εξάρτηση. Η ζωή τους όλη στηρίζεται στις μηχανές και γενικότερα στα επιτεύγματα της τεχνολογίας, με αποτέλεσμα να αλλοτριώνονται, να απομονώνονται ή ακόμα και να αποξενώνονται και γενικότερα να ζουν όλο και περισσότερο στους αγχωτικούς και γρήγορους ρυθμούς που η τεχνολογία επιβάλλει.
Επιβάλλεται λοιπόν να αναδειχθούν οι προϋποθέσεις εκείνες που θα τους βοηθήσουν να ισορροπήσουν και να χρησιμοποιούν την τεχνολογία προς όφελός τους.
Ε2. Προϋποθέσεις
- παιδεία
- ισόρροπη διάπλαση και ολοκλήρωση του χαρακτήρα και της προσωπικότητας
- συνειδητοποίηση του ρόλου και των ορίων της τεχνολογίας
- σωστή χρήση της τεχνολογίας από το σχολείο
- …
Ε3. Θετικά
- βελτίωση της ζωής
- περιορισμός χειρωνακτικής εργασίας
- ευκολότερη επικοινωνία
- ευκολότερη συγκοινωνία
- εκδημοκρατισμός της γνώσης
- ενημέρωση
- αύξηση ελεύθερου χρόνου
- καλύτερη λειτουργία δημοκρατιών θεσμών, έλεγχος εξουσιών
- επιστημονική πρόοδος
- …
Ε4.Αρνητικά
- υποδούλωση σε μηχανές (υπολογιστές, ταμπλέτες, κινητά)
- απομόνωση, παθητικότητα
- δυσκολία ουσιαστικής επικοινωνίας
- τυποποίηση εργασίας
- επικράτηση υλιστικού πνεύματος
- μόλυνση περιβάλλοντος
- αδυναμία παρακολούθησης τεχνολογικών εξελίξεων --> κοινωνίες πολλών ταχυτήτων
- άγχος
- μείωση ελεύθερου χρόνου
- κίνδυνος ολοκληρωτικής καταστροφής του ανθρώπινου γένους (πυρηνικά όπλα)
- απομάκρυνση από την επαφή με τη φύση
- αλαζονεία
- …
Επίλογος
- Μέτρον άριστον…
Β'. Κείμενα
Μας κάνει πιο χαζούς η εντατική χρήση της τεχνητής νοημοσύνης;
Τεχνητή νοημοσύνη: Ποια επαγγέλματα κινδυνεύουν περισσότερο και ποια ευνοούνται
Οι τεχνολογικές εξελίξεις πάντα έφερναν αλλαγές στην απασχόληση και τον τρόπο εργασίας, πολύ πριν από την εμφάνιση του ChatGPT και άλλων εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης. Υπάρχουν επαγγέλματα που εξαφανίστηκαν εντελώς, ενώ δημιουργήθηκαν νέα. Γνωρίζατε, για παράδειγμα, ότι κάποτε υπήρχαν άνθρωποι που εργάζονταν ως ξυπνητήρια;
Σύμφωνα με το Statista, στη βιομηχανική Αγγλία, οι “Knocker uppers”, όπως τους αποκαλούσαν, κυκλοφορούσαν κρατώντας ένα μακρύ ραβδί με το οποίο χτυπούσαν τις πόρτες των εργατών για να τους ξυπνήσουν εγκαίρως για τη βάρδια τους. Υπήρχαν επίσης “άνθρωποι υπολογιστές” πολύ πριν από την εφεύρεση των προσωπικών υπολογιστών. Ήταν πρόσωπα που εκτελούσαν μαθηματικούς υπολογισμούς, μια υπηρεσία που δεν χρειάζεται πλέον.
Ποια επαγγέλματα κινδυνεύουν
Όμως ποια επαγγέλματα κινδυνεύουν περισσότερο με τη εξέλιξη της τεχνολογίας σήμερα; Κάθε χρόνο, το Γραφείο Στατιστικής της Εργασίας των ΗΠΑ δημοσιεύει μια έκθεση που εξετάζει την αγορά εργασίας στη χώρα για τα επόμενα 10 χρόνια και η οποία αναδεικνύει τις αλλαγές στην απασχόληση και αποκαλύπτει ποια επαγγέλματα κινδυνεύουν περισσότερο από την αυτοματοποίηση ή άλλες τεχνολογικές και κοινωνικές αλλαγές. Στην τελευταία έκδοσή που καλύπτει την περίοδο 2022-2032, η έκθεση εντοπίζει τέσσερις επαγγελματικές κατηγορίες που προβλέπεται να χάσουν θέσεις εργασίας κατά την επόμενη δεκαετία. Πρόκειται για επαγγέλματα γραφείου και διοικητικής υποστήριξης, επαγγέλματα σχετικά με τους τομείς της παραγωγής και των πωλήσεων, αλλά και της γεωργίας, της αλιείας και της δασοκομίας.
Όπως φαίνεται στο παρακάτω διάγραμμα του Statista, τη μεγαλύτερη μείωση στην απασχόληση αναμένεται να δουν οι ταμίες, οι οποίοι κινδυνεύουν να αντικατασταθούν από τα αυτοματοποιημένα ταμεία την επόμενη δεκαετία. Σύμφωνα με την έκθεση, το 2032 οι θέσεις εργασίας στα ταμεία προβλέπεται να μειωθούν κατά 348.100 στην Αμερική.

Άλλα επαγγέλματα που βρίσκονται ψηλά στη λίστα των “χαμένων” είναι οι γραμματείς, οι υπάλληλοι γραφείου και οι εκπρόσωποι εξυπηρέτησης πελατών, με την απασχόληση να μειώνεται για καθένα από αυτά τα επαγγέλματα κατά 150.000 θέσεις εργασίας μέχρι το 2032. Από όλους αυτούς περισσότερο κινδυνεύουν οι επεξεργαστές κειμένου και οι δακτυλογράφοι (-39%) αλλά και οι επισκευαστές ρολογιών (-30%) ενώ άλλα σχετικά σπάνια επαγγέλματα βρίσκονται επίσης ψηλά στη λίστα.
Ποιοι ευνοούνται;
Όμως, παρόλο που ο κίνδυνος της απώλειας θέσεων εργασίας είναι υπαρκτός, οι αλλαγές που φέρνουν οι νέες τεχνολογίες δίνουν και νέες ευκαιρίες απασχόλησης. Για παράδειγμα, η άνοδος του ηλεκτρονικού εμπορίου οδήγησε σε μείωση των θέσεων εργασίας στο λιανικό εμπόριο, όμως ευνόησε την αύξηση θέσεων εργασίας στον τομέα των μεταφορών, του εφοδιασμού και της αποθήκης.

Η Αμερικανική Υπηρεσία Στατιστικής για την Εργασία και την Απασχόληση προβλέπει πως τα επαγγέλματα που σχετίζονται με τη διαχείριση της εφοδιαστικής αλυσίδας, τις μεταφορές και τις αποθήκες αναμένεται να είναι από τα πιο υποσχόμενα την επόμενη δεκαετία. Σύμφωνα με έρευνα, οι τομείς της υγείας και της κοινωνικής εργασίας και βοήθειας αναμένεται να δει μεγάλη ανάπτυξη λόγω της γήρανσης του πληθυσμού και της αύξησης των χρόνιων παθήσεων. Εκτιμάται πως έως το 2032 θα δημιουργηθούν 2,1 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας σε αυτόν τον τομέα. Μάλιστα,το επάγγελμα των οικιακών φροντιστών προβλέπεται να αναπτυχθεί περισσότερο με τη δημιουργία περισσότερων από 800.000 νέων θέσεων. Οι νοσηλευτές και οι διευθυντές ιατρικών και υγειονομικών υπηρεσιών, επίσης, ανήκουν στα επαγγέλματα με μεγάλη αύξηση στην απασχόληση.
Τα κινητά αντικαθιστούν τα ναρκωτικά

Τη στιγμή που οι ΗΠΑ βιώνουν μια πραγματική επιδημία…
Έρευνα: «Εξαρτημένοι» από την τεχνολογία οι έφηβοι στην Ελλάδα
Ανησυχητικά και τα στοιχεία για την ενασχόληση τους με τον τζόγο
Ατελείωτες ώρες μπροστά από την οθόνη - του υπολογιστή και της τηλεόρασης - περνούν οι έφηβοι στη χώρα μας. Παράλληλα, ανησυχητικά είναι και τα δεδομένα για την ενασχόληση τους με τον τζόγο, καθώς το 6,7% των μαθητών του γυμνασίου βρίσκονται σε κίνδυνο εξάρτησης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία έρευνας του Ερευνητικού Πανεπιστημιακού Ινστιτούτου Ψυχικής Υγείας (ΕΠΙΨΥ), περισσότεροι από τους μισούς εφήβους ηλικίας 11, 13 και 15 ετών (54,5) απάντησαν ότι κάθονται κατά μέσο όρο 5 ώρες την ημέρα σε ηλεκτρονικές συσκευές με οθόνη.
Μάλιστα, τα σαββατοκύριακα που έχουν περισσότερο ελεύθερο χρόνο, παίζουν ηλεκτρονικά παιχνίδια, σερφάρουν στο Ίντερνετ ή παρακολουθούν ταινίες κατά 2,5 ώρες περισσότερο χρόνο σε σχέση με τις καθημερινές.
Όπως ωστόσο προκύπτει από την έρευνα αγόρια και κορίτσια διαφέρουν σημαντικά ως προς τις συνήθειες τους, κυρίως σε ό,τι αφορά τα ηλεκτρονικά παιχνίδια και την τηλεόραση, καθώς τα αγόρια περνούν πολλή περισσότερο χρόνο.
Αντίθετα και τα δύο φύλα δείχνουν την ίδια προτίμηση σε ότι αφορά τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές, τους οποίους χρησιμοποιούν για ενημέρωση, κοινωνική δικτύωση κτλ.
Επιπλέον, παρατηρείται σημαντική διαφορά αναφορικά με την ηλικία των εφήβων: οι 11χρονοι φαίνεται να είναι πιο περιορισμένοι, σε σχέση με τα μεγαλύτερα παιδιά.
Ανησυχητικές είναι και οι απαντήσεις που έδωσαν οι μαθητές για τις σχέσεις τους με το Ιντερνετ: συμπτώματα εξάρτησης εμφανίζει ένας στους εφτά μαθητές ηλικίας 15 ετών, χωρίς να υπάρχει διαφορά ανάμεσα στα δύο φύλα.
Παίζουν τυχερά παιχνίδια
Δύο στους πέντε 15χρονους εφήβους έχουν στοιχηματίσει τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους, σε σημαντικά υψηλότερο ποσοστό τα αγόρια (68%) από ό,τι τα κορίτσια (21%).
Επιπλέον, ποσοστό 13,8% ανέφεραν ότι έχουν στοιχηματίσει περισσότερες από 20 φορές στη ζωή τους. Το αποτέλεσμα είναι ήδη, το 2,3% των εφήβων να έχει ήδη αναπτύξει προβληματική ενασχόληση, με τα αγόρια να είναι πιο επιρρεπή στον εθισμό.
Σημειώνεται ότι η έρευνα διεξήχθη το 2014 σε πανελλήνιο αντιπροσωπευτικό δείγμα 4,141 εφήβων, υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας
.
Ουραγοί στη χρήση Ίντερνετ και ηλεκτρονικών υπολογιστών
Ξανά «πέτρινα χρόνια» θυμίζει το Ευρωβαρόμετρο για τη χρήση των τεχνολογιών πληροφορικής και επικοινωνιών στην Ελλάδα. Η χώρα μας πρωτεύει στην τηλεόραση και στις τηλεφωνικές συνδέσεις και παραμένει ουραγός στο Ίντερνετ και τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές (Η/Υ), παρά την αύξηση της διείσδυσης που σημειώθηκε σε σχέση με το προηγούμενο Ευρωβαρόμετρο.
Ειδικότερα, με βάση τα στοιχεία του τελευταίου Ευρωβαρόμετρου που ανακοινώθηκε χθες, η Ελλάδα κατατάσσεται 14η στην Ευρώπη των 27, με ποσοστό 99% των νοικοκυριών να χρησιμοποιεί μία τουλάχιστον τηλεφωνική συσκευή (σταθερής ή κινητής τηλεφωνίας). Επίσης, εμφανίζοντας ποσοστό διείσδυσης 100% στα ελληνικά νοικοκυριά η τηλεόραση, η χώρα βρίσκεται σε μια από τις πρώτες θέσεις της Ε.Ε.
Ωστόσο, εδώ τελειώνουν τα καλά νέα της χώρας. Μόνον το 50% των ελληνικών νοικοκυριών διαθέτει Η/Υ, κατατάσσοντας τη χώρα στην 23η θέση της Ε.Ε., ενώ με ποσοστό διείσδυσης 39% για το Ίντερνετ, η Ελλάδα κατατάσσεται στην 25η θέση, έχοντας πίσω μόνον τη Βουλγαρία (35%) και τη Ρουμανία (31%).
Το Ευρωβαρόμετρο διαπιστώνει αύξηση της διείσδυσης των Η/Υ και του Ίντερνετ στα ελληνικά νοικοκυριά, αλλά η αύξηση αυτή δεν είναι αρκετή για να κλείσει το χάσμα μεταξύ Ελλάδας και Ε.Ε. Αντίστοιχα βήματα κάνουν οι άλλες, λιγότερο ανεπτυγμένες χώρες της Ε.Ε. Αξίζει να σημειωθεί ότι η Ελλάδα είναι η δεύτερη χώρα, μετά τη Ρουμανία, με τη μεγαλύτερη αναλογία Η/Υ που διαθέτουν σύνδεση στο Ίντερνετ.
Σημειώνεται ότι τα στοιχεία του Ευρωβαρόμετρου αφορούν μετρήσεις που έγιναν στο τέλος του 2009 (Νοέμβριος-Δεκέμβριος). Από την Ελλάδα αξιοποιήθηκε δείγμα 1.000 αποκριθέντων, σε σύνολο 26.700 ατόμων σε ολόκληρη την Ε.Ε.
Τεχνολογία
Η εποχή μας χαρακτηρίζεται από αλματώδη τεχνολογική πρόοδο και μεγάλα επιτεύγματα, αλλά και μεγάλες ανισότητες: κοινωνικές, οικονομικές, πολιτικές, πολιτιστικές. Χάρη στην τεχνολογία μέρος του πληθυσμού της γης έχει δυνατότητες μιας άνετης ζωής, συγχρόνως όμως ένα μεγάλο τμήμα στερείται και των πιο στοιχειωδών αναγκών για την επιβίωσή του. Αλλά ακόμη και στις ανεπτυγμένες χώρες, η τεχνολογία έχει δημιουργήσει συνθήκες, που συνεχώς υποβαθμίζουν την ποιότητα ζωής.
Πόσο όμως υπεύθυνη για όλα αυτά είναι η τεχνολογία; Η τεχνολογία αναμφισβήτητα άλλαξε τον τρόπο ζωής. Αναμφισβήτητα πρόσφερε δυνατότητες, σε μεγάλα τμήματα του πληθυσμού της γης, να ζήσουν μέσα σε μεγάλη ευμάρεια. Όμως, θα μπορούσε κανείς βάσιμα να υποστηρίξει ότι παράλληλα με την τεχνολογική πρόοδο έγιναν και οι απαραίτητες και αναγκαίες θεσμικές αλλαγές, για να δημιουργήσουν τις συνθήκες για καλύτερη ζωή σε παγκόσμια κλίμακα. Η τεχνολογία, όμως, που δημιουργεί τις δυνατότητες για ανθρώπινες επιλογές και δράσεις, αφήνει τα αποτελέσματά της αβέβαια. Η κοινωνική οργάνωση είναι εκείνη που θα τα ελέγξει και θα τα διαμορφώσει. Η ανάπτυξη της τεχνολογίας για να αποδώσει θετικά αποτελέσματα προϋποθέτει ανάλογες προσαρμογές στην κοινωνική οργάνωση. Δεν είναι, λοιπόν, η τεχνολογία υπεύθυνη για όλα τα κακά της ανθρωπότητας.
Η τεχνολογία δεν είναι παρά ένα όργανο, ένα μέσο που παρέχει στον άνθρωπο δύναμη: δύναμη, όμως, για το καλό και για το κακό. Το πρόβλημα δε βρίσκεται στην τεχνολογία, ούτε στη δύναμη και τον πλούτο που απελευθερώνει· βρίσκεται στη σοφία του ανθρώπου να κάνει ορθή χρήση. Βρίσκεται, για να είμαστε σαφέστεροι, στις κοινωνικές δομές που χρησιμοποιούν την τεχνολογία. Όταν αυτές αξιοποιούν την τεχνολογία για την ικανοποίηση των κοινωνικών προτεραιοτήτων, η τεχνολογία έχει αποτελέσματα θετικά.
Η τεχνολογία είναι η ελπίδα και η ευκαιρία μας για να δημιουργήσουμε έναν κόσμο ανθρώπινο. Αλλά, αυτός ο κόσμος είναι λάθος να πιστεύουμε ότι μπορεί να δημιουργηθεί μονάχα μέσω της τεχνικής. Δεν είναι υπεύθυνη η τεχνολογία γιατί σήμερα η Πυρηνική Ενέργεια χρησιμοποιείται, κύρια, για πολεμικούς εξοπλισμούς ούτε γιατί οι ετήσιες παγκόσμιες στρατιωτικές δαπάνες ξεπερνάνε τα 300 δισεκ. δολάρια, όταν ο ετήσιος προϋπολογισμός της UNESCO μόλις φτάνει τα 80 δισεκ. δολάρια. (Και όσο περισσότερο μιλάνε για αφοπλισμό, τόσο περισσότερο τελειοποιούν τα όπλα…)
Αυτή η σύγκριση αποδεικνύει την τεράστια προσπάθεια που γίνεται σήμερα για την ανάπτυξη των μέσων καταστροφής σε αντίθεση με την αδιαφορία που υπάρχει για την προαγωγή της παιδείας, του πολιτισμού και της επιστήμης. Και πολύ περισσότερο, όταν λογαριάσουμε ότι οι τρομακτικές αυτές δαπάνες γίνονται για πολεμικό εξοπλισμό, τη στιγμή που το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού της γης ζει σε ένδεια. Λέγεται ότι αν διέθεταν το 10% του ποσού των πολεμικών εξοπλισμών για τη βοήθεια και ανάπτυξη προβληματικών περιοχών, θα είχαμε ριζική αλλαγή στο πρόβλημα της ένδειας και τουλάχιστον δε θα πέθαιναν άνθρωποι από πείνα.
Κάποτε, όμως, θα πρέπει να καταλάβουμε πως το επίκεντρο του ενδιαφέροντός μας πρέπει να είναι ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ και η ΕΥΤΥΧΙΑ του. (2009 Ομογενών)